Kiedy przedawnia się mandat?

Mandat można uzyskać w całkowicie skrajnych sytuacjach od zupełnie różnych osób. Przechodząc na czerwonym świetle, rzucając papierosa na chodnik, jadąc autobusem bez biletu, przekraczając prędkość, parkując w niedozwolonym miejscu… Możliwości jest multum. Kiedy przedawnia się mandat i czy na pewno powinno się go bagatelizować?

Mandaty karne to forma dyscyplinowania społeczeństwa w celu przestrzegania przyjętych przez prawo zasad. Większość ludzi stara się je codziennie przestrzegać, jednak zdarzają się i takie momenty, gdy ktoś łamie je „wyjątkowo jeden raz” z powodu „szczególnej sytuacji”. Do egzekwowania zasad, niezależnie od tego, kto i z jakich powodów je łamie, w teorii są niektórzy funkcjonariusze publiczni i pracownicy od tego delegowani.

Kiedy i od kogo można uzyskać mandat?

Dokumenty, które mają moc mandatu karnego, można otrzymać w poniższych sytuacjach, uzyskując je od niżej wymienionych kompetentnych osób.

  • Łamiąc dowolne przepisy kodeksu drogowego – przez policjanta.
  • Parkując w niedozwolonym miejscu – przez policjanta lub strażnika miejskiego.
  • Śmiecąc przestrzeń publiczną – przez policjanta lub strażnika miejskiego.
  • Wchodząc na teren lasu łamiąc zakaz wstępu – przez strażnika leśnego.
  • Jadąc np. zbyt obciążonym pojazdem – przez pracownika ITD.

Po wręczeniu mandatu karnego, rozpoczynane jest tzw. postępowanie mandatowe. Sposób i okoliczności prowadzenia tych czynności reguluje Kodeks postępowania w sprawach o wykroczenia i szereg rozporządzeń, jako przepisy wykonawcze.

Mandaty a opłata dodatkowa

Wbrew obiegowej opinii, nie każda kara, jaką zwykło się nazywać mandatem, jest nim w rzeczywistości. Wszystkie niżej wspomniane kary to tak naprawdę opłaty dodatkowe, których zasady przyznawania reguluje nie kodeks wykroczeń, a wewnętrzne regulaminy np. przewoźnika kolejowego.

  • Jadąc pociągiem PKP lub Intercity bez biletu – przez konduktora lub kierownika pociągu.
  • Poruszając się pociągiem podmiejskim bez biletu – przez kontrolera lub konduktora pociągu.
  • Jadąc autobusem bez biletu – przez kontrolera lub kierowcę autobusu.

W jakim momencie mandat może być nałożony?

Warto wiedzieć, w jakim dokładnie momencie istnieją przesłanki ku przyznaniu mandatu.

  • W momencie przyłapania sprawcy na gorącym uczynku lub po jego schwytaniu.
  • Gdy wykroczenie jest stwierdzone pod nieobecność sprawcy, ale nie ma wątpliwości co do jego winy.
  • Jeśli wykroczenie dokumentuje np. monitoring.

Rodzaje mandatów karnych

Wyróżnia się trzy główne rodzaje mandatów karnych, jakie można przydzielić konsumentowi za złamanie danych przepisów.

  1. Mandat gotówkowy – mandat wydawany funkcjonariuszowi bezpośrednio po jego przyznaniu, np. płacenie mandatu za brak biletu na miejscu zdarzenia. Sposób ten staje się coraz popularniejszy, ale niekiedy nie jest możliwy np. w przypadku kiedy trzeba rozmienić dany banknot.
  2. Kredytowany – wydaje się go ukaranemu za potwierdzeniem odbioru. Musi zawierać pouczenie o obowiązku uiszczenia w czasie do 7 dni od wystawienia. Dziś ma on formę przelewu, jaki wykonuje się na wskazany numer konta. Metoda ta jest popularna także z tego względu, aby wystawiający mandaty nie musieli nosić przy sobie zbyt dużej gotówki.
  3. Mandat zaoczny – to taki rodzaj mandatu, jaki otrzymuje się na długo po fakcie wykroczenia. W momencie jego stwierdzenia, jest on niezwłocznie wystawiany i przekazywany sprawcy. Najczęściej wskazuje się takie miejsce, aby sprawca mógł je łatwo zlokalizować.

Kiedy musisz uregulować mandat?

Jak mówią przepisy, ukarany mandatem ma określoną ilość dni na wykonanie opłaty. W przypadku mandatu kredytowego, czyli najpopularniejszego rodzaju kary, na spłatę konsument ma 7 dni roboczych (tydzień) od dnia przyjęcia mandatu.

Z kolei w kwestii mandatu zaocznego, wystawionego np. sprawcy dostrzeżonemu na monitoringu, ukarany musi uiścić mandat w czasie od 7 dni od stwierdzenia wykroczenia. Ukarany musi uczynić to podobnie jak wyżej – w ciągu roboczego tygodnia. Jeśli tego nie zrobi, musi o tym poinformować organ wystawiający.

Kiedy następuje przedawnienie mandatu?

Bywa często, że konsumenci posiadają niespłacone mandaty. Powody są różne – inni o nich zapominają, inni nie mają czasu, a jeszcze inni robią to z premedytacją, licząc na „przeczekanie problemu”. Kiedy faktycznie przedawnia się mandat i jakie konsekwencje mogą grozić za ewentualne zwlekanie ze spłatą?

Za zwłokę, inaczej niż w przypadku pożyczek czy kredytów, nie ma wprawdzie odsetek. Jednakże, niespłacony mandat mogą odnotować i próbować odzyskać:

  • komornik sądowy,
  • urzędnik wojewódzki,
  • pracownik Urzędu Skarbowego.

Jeśli jednak takie kroki nie zostaną podjęte, mandat traci ważność po upływie 3 lat od jego wystawienia i przyjęcia przez ukaranego. Po tym czasie, żaden organ państwowy nie może już zabiegać o jego uregulowanie, a sam mandat znika z „konta” ukaranego i przestaje być ważny.

Jeśli jednak mowa o mandatach nałożonych przez np. konduktorów lub kontrolerów, wówczas przedawnieniu ulega on już po roku. Wynika to z formalnego charakteru takiej kary – jest to opłata dodatkowa, a nie mandat karny.

Pokrewny temat:

Jakie warunki należy spełnić, aby mandat był nieważny?

  • Jeśli nie podjęto postępowania mandatowego w celu egzekucji. Gdy tak było – wówczas mandat traci ważność później – po dwóch latach.
  • Jeżeli udzielający mandatu nie wniósł sprawy do sądu.
  • Jeśli odwołało się od mandatu, a orzeczenie sądu nałożyło obowiązek spłaty – przedawnia się on po 3 latach od wyroku.

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *