Darowizna mieszkania

darowizna mieszkania

Darowizna mieszkania jest dokonywana najczęściej w obrębie członków rodziny, choć zdarzają się wyjątki. Przekazanie mieszkania, czy innej nieruchomości, wiąże się z pewnymi formalnościami i opłatami. Co warto wiedzieć, żeby bezproblemowo przejść przez cały proces?

Darowizna to rodzaj umowy prawa cywilnego. Darczyńca w akcie darowizny zobowiązuje się do bezpłatnego świadczenia na rzecz obdarowanego kosztem swojego majątku. Podstawą prawną tego aktu są zapisy z księgi III kodeksu cywilnego.

Darowizna mieszkania dla najbliższej rodziny

Darowizna nieruchomości jest wyjątkowym rodzajem darowizny, który wedle prawa wymaga spisania specjalnej umowy w formie aktu notarialnego. Wiąże się to oczywiście z pewnymi kosztami, których wysokość również jest uregulowana prawnie.

Skorzystanie z usług notariusza zwalnia nas z obowiązku zgłoszenia darowizny mieszkania do urzędu skarbowego. W ramach usług notarialnych możemy również dokonać wpisu do księgi wieczystej nieruchomości, która jest przedmiotem darowizny. Jest to jednak opcja dodatkowo płatna (200 zł).

Prawo do nieruchomości możemy przekazać praktycznie każdemu, niezależnie od stopnia pokrewieństwa, wieku, czy obywatelstwa. Koszty darowizny zależą już zaś od stopnia pokrewieństwa darczyńcy z osobą obdarowaną.

O wysokość należnego podatku od darowizny nie muszą martwić się osoby najbliżej spokrewnione z darczyńcą. Najbliżsi krewni należą bowiem do tzw. zerowej grupy podatkowej. Wysokość kwoty wolnej od podatku w tej grupie wynosi 9637 zł, jednak w praktyce w większości przypadków nie zapłacimy fiskusowi ani złotówki.

Jak to możliwe? Jeśli znajdujemy się w zerowej grupie podatkowej, a wartość naszej darowizny przekracza określoną powyżej kwotę, wystarczy, że w ciągu 6 miesięcy zawiadomimy o tym fakcie urząd skarbowy. Wtedy automatycznie zostaniemy zwolnieni z podatku. Zawiadomienie to w praktyce wysyła za nas notariusz podczas spisywania aktu darowizny, więc nie musimy się obawiać, że zapomnimy o wyznaczonym terminie.

Kto należy do podatkowej grupy 0?

  1. małżonek;
  2. zstępni (potomstwo, wnuki, prawnuki);
  3. wstępni (rodzice, dziadkowie, pradziadkowie);
  4. pasierbowie;
  5. rodzeństwo;
  6. macocha/ojczym;
  7. teściowie.
darowizna mieszkania dla bliskiej osoby

Jeśli nie jesteśmy spokrewnieni z darczyńcą w stopniu określonym powyżej, to będziemy musieli zapłacić podatek. Jego stawka jest zróżnicowana i zależy od kilku parametrów.

Darowizna mieszkania dla dalszej rodziny i obcych

Mieszkaniem, czy inną nieruchomością, możemy także obdarować osoby dalej spokrewnione lub całkiem obce (jeśli chodzi o więzy krwi). Wyróżniamy dodatkowe dwie grupy podatkowe: II i III.

Grupę II tworzą:

  • zstępni rodzeństwa;
  • rodzeństwo rodziców, zstępnych i małżonków pasierbów;
  • małżonkowie rodzeństwa i rodzeństwo małżonków;
  • małżonkowie rodzeństwa małżonków;
  • małżonkowie innych zstępnych.

W grupie podatkowej II kwota wolna od podatku wynosi 7276 zł.

Grupę III tworzą natomiast wszyscy inni nabywcy. Kwota wolna od podatku w tym wypadku wynosi 4902 zł.

Nawet nie będąc spokrewnionym z darczyńcą, lub będąc spokrewnionym w II stopniu, mamy możliwość zostania zwolnionym od zapłaty podatku od darowizny mieszkania. Musimy jednak spełnić określone warunki.

Osoba obdarowana spoza I grupy podatkowej jest zwolniona z podatku od darowizny, gdy:

– ma polskie obywatelstwo;
– nie posiada prawa własności innego budynku mieszkalnego (jeśli takowe posiada, musi przekazać je gminie, Skarbowi Państwa lub zstępnym);
– nie posiada spółdzielczego lokatorskiego prawa do lokalu mieszkalnego lub nie jest właścicielem spółdzielczego/własnościowego prawa do lokalu mieszkalnego (jeśli jest, tu również musi je przekazać gminie, Skarbowi Państwa lub zstępnym);
– w otrzymanym w akcie darowizny mieszkaniu będzie mieszkać przez 5 kolejnych lat, a także zamelduje się w nim;
– lokal mieszkalny, który otrzymała, nie przekracza powierzchni 110 m;
– nie wynajmuje lokalu mieszkalnego.

Jak przebiega darowizna mieszkania?

Darowizna mieszkania wymaga zachowania formy aktu notarialnego. Darczyńca, przekazując nieruchomość, automatycznie traci prawa do korzystania z niej na dotychczasowych warunkach. Warto pomyśleć o możliwość ustanowienia służebności, która stanowi swego rodzaju zabezpieczenie darczyńcy.

Przed wizytą u notariusza powinniśmy się najpierw przygotować. Najlepiej dzień przed podpisaniem aktu notarialnego dostarczyć mu wszelkie niezbędne dokumenty. Zostawianie wszystkiego na ostatnią chwilę to niekoniecznie dobry pomysł.

Do spisania aktu darowizny mieszkania będą potrzebne nam:

  • odpis albo numer księgi wieczystej;
  • dokument, który poświadcza, podstawę nabycia nieruchomości;
  • dokument poświadczający o dokonaniu zapłaty podatku od darowizny, spadku lub też poświadczający o zwolnieniu z niego;
  • zaświadczenie ze spółdzielni mieszkaniowej o prawie do lokalu (w przypadku darczyńcy posiadającego spółdzielcze prawa własnościowe do lokalu mieszkalnego).

Bardzo ważną kwestią, która może umknąć w natłoku ilości dokumentów do przedstawienia notariuszowi, jest konieczność posiadania przy sobie ważnego dokumentu poświadczającego tożsamość. Tyczy się to zarówno darczyńcy jak i obdarowanego. Bez tego niestety podpisanie aktu notarialnego nie jest możliwe.

Po przedłożeniu wszystkich niezbędnych dokumentów możemy przystąpić do zawarcia pisemnej umowy darowizny przed notariuszem. Musi ona zawierać kilka podstawowych informacji pod rygorem utraty mocy prawnej.

Umowa darowizny powinna zawierać następujące informacje:

  • data i miejsce spisania umowy darowizny,
  • dane darczyńcy i obdarowanego,
  • dane współwłaścicieli (jeśli przedmiot darowizny należy do majątku wspólnego lub ma współwłasność),
  • dokładne sprecyzowanie przedmiotu umowy,
  • zobowiązanie darczyńcy do przekazania nieruchomości,
  • oświadczenie obdarowanego, że przyjmuje darowiznę.

Po dopełnieniu wszystkich formalności przychodzi czas uiścić opłatę notariuszowi za spisanie aktu darowizny mieszkania. Na jak wysoką kwotę musimy się przygotować?

Koszty notarialne darowizny

Darowizna nieruchomości musi zostać spisana w formie aktu notarialnego w obecności notariusza. Dlatego też nieodłącznym jej elementem jest poniesienie opłaty taksy notarialnej.

Ile faktycznie kosztuje przepisanie mieszkania u notariusza? To jak wysoką opłatę poniesiemy, zależy od wartości nieruchomości. Maksymalne stawki taksy notarialnej są określone według rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości. Wahają się one średnio w granicach 1010 – 10 000 zł.

Stawki taksy notarialnej w zależności od wartości darowizny:

  • wartość darowizny: do 3 000 zł – wysokość taksy notarialnej: 100 zł;
  • powyżej 3 000 zł do 10 000 zł – 100 zł + 3% od nadwyżki powyżej 3 000 zł;
  • powyżej 10 000 zł do 30 000 zł – 310 zł + 2% od nadwyżki powyżej 10 000 zł;
  • powyżej 30 000 zł do 60 000 zł – 710 zł + 1% od nadwyżki powyżej 30 000 zł;
  • powyżej 60 000 zł do 1 000 000 zł – 1 010 zł + 0,4% od nadwyżki powyżej 60 000 zł;
  • powyżej 1 000 000 zł do 2 000 000 zł – 4 770 zł + 0,2% od nadwyżki powyżej 1 000 000 zł;
  • powyżej 2 000 000 zł – 6 770 zł + 0,25% od nadwyżki powyżej 2 000 000 zł, nie więcej jednak niż 10 000 zł (w przypadku osób zaliczanych do I grupy podatkowej – nie więcej niż 7 500 zł).

Nieodpłatne przekazanie nieruchomości niestety jak widać, nie jest pozbawione opłat. Nawet jeśli osoba obdarowana jest zwolniona z uiszczenia opłaty podatkowej, to nie ominie jej zapłata taksy notarialnej (chyba że koszty bierze na siebie darczyńca).

Ile wynosi podatek od darowizny nieruchomości?

Jeśli nie jesteśmy zwolnieni z opłaty skarbowej, do kwoty taksy notarialnej doliczyć musimy opłatę za podatek od darowizny mieszkania, którą notariusz przekazuje do urzędu skarbowego. Wartość podatku od darowizny mieszkania nalicza się od nadwyżki ponad kwotę wolną od podatku.

Dla osób obdarowanych plasujących się w I grupie podatkowej są to następujące wartości:

  • dla kwoty nadwyżki (różnicy między wartością darowizny a kwotą zwolnioną z podatku) do 10 278 zł — stawka podatku to 3 %;
  • dla kwoty nadwyżki od 10 278 zł do 20 556 zł — stawka podatku to 308,30 zł + 5 % nadwyżki ponad 10 278 zł;
  • dla kwoty nadwyżki powyżej 20 556 zł — stawka podatku to 822,20 zł + 7 % nadwyżki ponad 20 556 zł.

Dla osób znajdujących się w II grupie podatkowej:

  • dla kwoty nadwyżki do 10 278 zł — stawka podatku to 7 %;
  • dla kwoty nadwyżki od 10 278 zł do 20 556 zł — stawka podatku to 719,50 zł + 9 % nadwyżki ponad 10 278 zł;
  • dla kwoty nadwyżki powyżej 20 556 zł — stawka podatku to 1644,50 zł + 12 % nadwyżki ponad 20 556 zł.

I dla osób z III grupy podatkowej:

  • dla kwoty nadwyżki do 10 278 zł — stawka podatku to 12 %;
  • dla kwoty nadwyżki od 10 278 zł do 20 556 zł — stawka podatku to 1233,40 zł + 16 % nadwyżki ponad 10 278 zł;
  • dla kwoty nadwyżki powyżej 20 556 zł — stawka podatku to 2877,90 zł + 20 % nadwyżki ponad 20 556 zł.

Wydawać by się mogło, że umowa darowizny mieszkania to prosta i nieskomplikowana sprawa. Jednakże w dużym stopniu zagmatwana jest ona przez różne opłaty, które musimy ponieść do urzędu skarbowego i notariusza.

5/5 - (2 votes)
Komentarze (0)
Zostaw komentarz